Author Archives: Anna Sarosiek

II Konferencja „Filozofia w informatyce”

17-18 listopada 2016 r. odbędzie się w Krakowie II Konferencja z cyklu „Filozofia w informatyce”. Tematem  przewodnim konferencji jest  Informatyczny świat a filozofia. Konferencja jest zorganizowana przez Wydział Filozoficzny UPJPII w Krakowie. Poprzednia konferencja z tego cyklu odbyła się na Politechnice Warszawskiej w roku 2015. Konferencje mają za zadanie scalać różne środowiska zajmujące się refleksją nad informatyką i służyć rozwojowi filozofii informatyki. Organizatorzy mają nadzieję, że zapraszając specjalistów z różnych dziedzin konferencja się do rozwoju badań interdyscyplinarnych związanych z informatyką. Konferencja jest otwarta na uczonych spoza Polski, dlatego część wystąpień i publikacji może zostać przedstawiona w języku angielskim.

W dotychczasowych dyskusjach wokół filozofii w informatyce wyłoniła się pewna grupa tematów, którą chcielibyśmy zaproponować jako punkt wyjścia do dalszych dyskusji, ale zachęcamy również do przedstawiania propozycji rozszerzających tą tematykę:

  1. Informacja i obliczalność – pojęcia fundamentalne
  2. Metodologiczne wyzwania współczesnej informatyki
  3. Ontologiczne i epistemologiczne zaangażowania informatyki
  4. Zagadnienia etyczne i prawne w informatyce
  5. Informatyczne aspekty nauk szczegółowych (biologia, fizyka, chemia, astronomia, psychiatria, psychologia, kognitywistyka, lingwistyka i inne).
  6. Filozoficzne aspekty technologii informacyjnych

Informacje o konferencji można również znaleźć na stronie internetowej: http://calculemus.org/fi2/. Pytania w spawie konferencji prosimy kierować do sekretarza konferencji (phil.computing@upjp2.edu.pl).

set-top-boxes-828550_960_720


The 2nd Conference on „Philosophy of  Computing and Information”  will be held  from the 17-18 November, 2016, in Cracow, Poland. The Conference is organized by the Department of Philosophy of Papal University of John Paul II in Cracow. The 1st Conference took place at Warsaw Polytechnic in 2015 (http://calculemus.org/fli/).  The conference will focus on certain problems that have emerged as fundamental to the philosophy of computing. These include:

  • Informatics and computability – fundamental problems
  • Methodological challenges of computing
  • Ontic and epistemic aspects of computing and information
  • Ethical and legal aspects of computing and information technologies
  • Computing aspects of specific sciences such as biology, physics, chemistry, astronomy, psychiatry, psychology, cognitive science, linguistics, etc.
  • Philosophical aspects of computing and information technologies.

The conference organizers are always open to new ideas and proposals for new topics are strongly encouraged.

The conference will provide a great opportunity for the philosophers and scientists in diverse fields to present their research and includes keynote speakers, presentations and opportunities for networking and discussions. The conference is open to participants from outside Poland and while most of the presentations will be in Polish, the presentations and publications in English are also accepted.

Visit the conference website (http://calculemus.org/fi2/)  for more information. Questions about the conference or inquiries  may be sent to the conference secretary (phil.computing@upjp2.edu.pl).

fi2logo

Konferencja Machine Ethics and Machine Law

W dniach 18-19 listopada, w Krakowie, odbędzie się konferencja poświęcona badaniom kwestii etycznych i prawnych związanych z sztucznymi systemami.

Celem konferencji jest przedstawienie różnych perspektyw: filozofii i etyki, prawa, robotyki i kognitywistyki. Organizatorzy konferencji wyrażają nadzieję, że wymiana idei między naukowcami z różnych dziedzin może poszerzyć zagadnienia dotyczące moralnego i prawnego wymiaru sztucznej inteligencji oraz pozwoli na współpracę.

hand-697264_1280.png

Strona konferencji znajduje się pod adresem :

Machine Ethics and Machine Law

 

 

 

 

 

37. spotkanie – Filozofia prawa karnego w obliczu rozwoju technologii

smartphone-569515_1280W ostatnim miesiącu roku akademickiego odbyło się ostatnie, przed przerwą wakacyjną, spotkanie. Dotyczyło ono bardzo aktualnego tematu – zastosowania prawa karnego do najnowszych wytworów technologii.

Referat zatytułowany Filozofia prawa karnego w obliczu rozwoju technologii przedstawił Kamil Mamak.

Prawo karne zajmuje się patologiami życia społecznego. Wśród przedmiotu jego zainteresowania jest więc zarówno człowiek jak społeczeństwo, którego jest częścią.  Tak określony przedmiot zainteresowania prawa karnego podlega ciągłym przemianom. Czynnikiem, który w sposób kluczowy determinuje kierunek zmian jest technologia. Rozwój technologii sprawił, że pojęcia, które stały u podstaw nowożytnych instytucji prawnych utraciły, przynajmniej częściowo, swoje pierwotne znaczenie. „Miejsce popełniania przestępstwa”, „zatarcie skazania”, „ anonimowość uczestników procesu” to tylko przykłady konstrukcji, które w obliczu rozwoju technologicznego muszą zostać przemyślane na nowo. Wystąpienie stanowiło przegląd przez niektóre z zaobserwowanych zmian oraz zawierało próbę znalezienia mechanizmu pozwalającego na efektywniejszą interwencję w obliczu zachodzących zmian.


legalny-komputerowy-sdziego-pojcie-robot-z-moteczkiem-d-ilustracja-69719762-copy

Philosophy of criminal law in the face of the development of technologies

The last meeting before the summer break took place at 29. June. There was concerned a very current topic – the application of criminal law to the latest products of technology.

A lecture Philosophy of criminal law in the face of the development of technologies introduced Kamil Mamak.

Criminal law  is dealing with pathologies of social life. Among the object of its interest is  a man and the society he is a part. So determined subject of law interest is constantly changing. The technology is a crucial factor determining the direction of changes. The development of technology caused that basic concepts essential for the modern legal institutions have lost, at least partially, their original meaning. „Place of committing a crime”, „expungement”, „anonymity of participants in the process” are just examples of the conceptual compounds  and must be rethought because of the technological development. Speech was the result of research conducted by some of the observed changes and it included an attempt to find a more effective mechanism to intervene up against changes.

30. spotkanie – Ontologia informacji. Wybrane idee Krzysztofa Turka. cz.2

images-2Kolejne spotkanie odbyło się 16 grudnia.

Poświęcone zostało, ponownie, ontologii informacji. Roman Krzanowski kontynuował swój wykład, przedstawiając aktualne modele teorii w ujęciu Stoniera, Hellera i Turka. W swoim referacie rozpatrywał przede wszystkim informację jako strukturę. Informacja, poza materią i energią miałaby być, w tym ujęciu, trzecim najważniejszym elementem natury. Mimo, że taka teoria zakłada pewien informacyjny redukcjonizm, mogłaby zawęzić pole badań i skierować rozważania w określonym kierunku badania pojęcia informacji

Mieliśmy przyjemność gościć na spotkaniu Krzysztofa Turka, który wyjaśnił część aspektów swojej teorii. Wyjaśnił strukturę informacji, jako podzbiór danego zbioru form, które można zredukować do struktur. W tym ujęciu informacja odpowiadać miałaby za układ danej liczby zbiorów i relacji w świecie.

Zarówno obecność Krzysztofa Turka, jak i sam wykład wywołały ciekawą dyskusję na temat pojęcia strukturalizmu jako koniecznego zawężenia badań, różnic między strukturą a modelem a także możliwych badań relacji między strukturami.

Uczestnicy:

  1. R. Krzanowski
  2. R. Janusz
  3. K. Turek
  4. A. Sarosiek
  5. K. Trombik
  6. P. Gumułka
  7. P. Polak

Towards a Formal Ontology of Information. Selected Ideas of Krzysztof Turek

 

imagesThe next meeting took place on 16 December.

It was dedicated to Ontology of Information again. Roman Krzanowski continued his lecture. He presented current models of theory in approach of Stonier, Heller, and Turek. Mainly, in his lecture he dealt an information structure. In this sense, information would be the third most important element of nature beyond matter and energy. Despite the fact that such approach assumes a certain informational reductionism it could narrow the field of research. The reductionism of the exploration of information can also redirect considerations in a certain direction.

We had the pleasure to host Krzysztof Turek at the meeting. He explained some aspects of his theory. He presented the structure of information as a subset of set of forms, which can be reduced to structures. In this perspective information would comply with a number of collections and relations in the world.

The presence of Krzysztof Turek and the lecture caused an interesting discussion on the concept of structuralism as a necessity of research, possibility of studies on relations between structures as well as differences between the structure and the model.

 

29. spotkanie – Ontologia informacji. Wybrane idee Krzysztofa Turka

ontology18 listopada odbyło się kolejne spotkanie grupy badawczej. Poświęcone zostało formalnej ontologii informacji. Roman Krzanowski przedstawił referat pt. Ku formalnej ontologii informacji. Wybrane-idee Krzysztofa Turka.

Mimo, że istnieje wiele teorii dotyczących ontologii świata lub konkretnych zjawisk, teorie przedstawiające ontologie informacji, należą do rzadkości. Brak odpowiedniej reprezentacji tego problemu jest spowodowany prawdopodobnie faktem, że pojęcie informacji związane jest mocno z telekomunikacją i informatyką. Badacze teorii informacji nie dostrzegają istoty informacji w rzeczywistym, otaczającym człowieka świecie.

Roman Krzanowski podczas swojego wykładu zaprezentował jedną z możliwości rozważania charakteru ontologii informacji. Wskazał, że aby taka ontologia została odpowiednio przyjęta, musiałaby poddawać się logicznej formalizacji. Próbę przedstawienia idei odnajdujemy w pomysłach Krzysztofa Turka. Turek zaproponował przyjęcie  teorii ontologii informacji jako koncepcję ściśle związaną z filozofią przyrody. Uznał, że to podejście może okazać się brakującym ogniwem w zestawie aksjomatów teorii mnogości. Prelegent przedstawił propozycje zbudowania formalnej ontologii informacji, która zawierałaby zarówno filozoficzną interpretację jak i reprezentację logiczno-formalną.

Wpis został przygotowany przy pomocy Romana Krzanowskiego.


imagesTowards a Formal Ontology of Information. Selected Ideas of Krzysztof Turek

by Roman Krzanowski

There are many ontologies of the world or of specific phenomena such as time, matter, space, and quantum mechanics. However, ontologies of information are rather rare. One of the reasons behind this is that information is most frequently associated with communication and computing, and not with ‘the furniture of the world’.

But what would be the nature of an ontology of information? For it to be of significant import it should be amenable to formalization in a logico-grammatical formalism. A candidate ontology satisfying such a requirement can be found in some of the ideas of K. Turek, presented in this paper. Turek outlines the ontology of information conceived of as a part of nature, and provides the ‘missing link’ to the Z axiomatic set theory, offering a proposal for developing a formal ontology of information both in its philosophical and logico-grammatical representations.

28. spotkanie – Języki programowania a języki naturalne

21 października odbyło się kolejne spotkanie członków grupy. Tym razem zostało poświęcone językom programowania.

UntitledReferat pt. Cyfrowe abecadło. Czyli: jak „rozmawiać” z komputerem? wygłosił Wojciech Zasada. W swoim wykładzie przedstawił historię powstawania języków sformalizowanych. Przybliżył słuchaczom idee implementacji języka naturalnego do języka symbolicznego. Przedstawiając drogi rozwoju języków symbolicznych, pokazał, w jaki sposób starano się określić zasady kierujące nie tylko syntaktyką, lecz również semantyką i pragmatyką języka. Podkreślił również, że wyrażenia komputerowe nie są zwykłymi odpowiednikami słów w jakimkolwiek języku. W dalszym ciągu rozważań nad autonomicznym językiem nauki, prelegent podjął problem budowy syntetycznego języka, który mógłby zostać powszechnie zrozumianym odpowiednikiem języka potocznego.

Po referacie, między uczestnikami, wywiązała się dyskusja dotycząca prób opisu języka naturalnego przez język programowania. Podjęto też pytanie W. Zasady o ontologię języka programowania.

Datę następnego spotkania ustalono na 18 listopada bieżącego roku.


28. meeting – Programming languages and natural languages

Next meeting of the group took place at October 21. This time it was dedicated to programming languages.

Wojciech Zasada gave the lecture entitled: Digital alphabet. How „to talk” with the computer?Untitled

In his speech he presented the history of the formation of formalized languages. He brought to the audience ideas of implement natural language into symbolic language. Within presentation W. Zasada showed developments of symbolic language attempts were made to lay down language’s rules on semantics and pragmatics. He also stressed that computing expressions are not ordinary equivalents of notions in the natural language. In further consideration of the autonomous language of science the speaker raised the issue of building a synthetic language that can be commonly understood as the equivalent of colloquial language.

After lecture participants discussed concerning attempts to describe natural language by synthetic language. They also debated the ontology of programming language.

Date of the next meeting was set for November18.

27. spotkanie – Teza Churcha w informatyce

18 czerwca, w gościnnych murach Akademii Ignatianum, odbyło się ostatnie w tym roku akademickim, spotkanie grupy Maquinaposzukującej implikacji filozoficznych w informatyce.

Tym razem Adam Olszewski rozważał odpowiedź na pytanie Czy teza Churcha ma jeszcze jakieś znaczenie dla informatyki? Zauważył, że algorytmiczny punkt widzenie jest doskonałym sposobem porządkowania rzeczywistości, w tym rzeczywistości informatycznej. W wyniku próby aksjomatyzacji informatyki powstała teza Churcha, będącej intuicyjnym pojęciem funkcji efektywnie obliczalnej. Niestety, tym samym został przedstawiony nierozwiązywalny, w tym ujęciu, problem stopu, którego nie jest w stanie obliczyć żadna funkcja rekurencyjna. Jednak problem nie został ostatecznie zamknięty jako nierozwiązany. Pojawiła się bowiem idea hiperobliczalności, która dzięki potencjalnej możliwości rozszerzenia pojęcia obliczalności, może przynieść rozwiązanie. W ten sposób teza Churcha została osłabiona.

W dalszej części referatu, Olszewski przedstawił wyniki teoretycznych rozważań, odnoszących się do prób implementacji hiperobliczalności w strukturze komputerowej. Przedstawił również modele obliczalności i związaną z nimi hierarchię arytmetyczną. Wskazał również kilka modeli alternatywnych.

Spotkanie zakończyło się dyskusją nad tym, czy możliwe jest by teza Churcha była fałszywa. Zastanawiano się również, jak taka możliwość zmieniłaby logikę i sposoby rozwiązywania nierozstrzygalnych dotychczas problemów.

26. spotkanie – Informacja, ewolucja świata i ontologia.

Kolejne spotkanie, które odbyło się w maju, zostało ponownie poświęcone informacji. Referat  pt: Informacja, ewolucja świata i ontologia wygłosił Łukasz Mścisławski.

informacja_2W referacie został omówiony związek informacji z czasem. Sposób postrzegania czasu generuje podstawowe założenia człowieka. Informacja staje się zatem wieloaspektowa, ponieważ zależy od subiektywnego postrzegania rzeczywistości. Istnieje wielość definicji informacji, wszystkie związane ze sposobem opisywania świata. Informacja zatem jest nierozerwalnie związana z kontekstem, stając się sama w sobie niejasna i niedookreślona.

Mścisławski zwrócił uwagę, że należy oderwać informację od fizykalnego podłoża. Zarówno postrzeganie jej w fizyczny lub formulatywny sposób jest niewystarczające dla zrozumienia związku informacji z rzeczywistością.

Referat wywołał ciekawą dyskusję na temat powstawania informacji i jej związków z systemami wiedzy, przekonaniami i uzasadnieniami.

W spotkaniu uczestniczyli:

P. Gumułka

R. Janusz

R. Krzanowski

K. Mamak

Ł. Mścisławski

P. Polak

A. Sarosiek

19 marca odbyło się spotkanie  poświęcone problemom prawnym związanym z rozpowszechnianiem się technologii robotycznych. Referat Prawne i filozoficzne problemy regulacji dotyczących robotów wygłosił Kamil Mamak.

W spotkani wzięli udział:

R. Janusz

R. Krzanowski

K. Mamak

R. Piechowicz

P. Polak

A. Sarosiek

P. Urbańczyk

W. Zasada

W referacie poruszone zostały interesujące zagadnienia dotyczące braku regulacji prawnych związanych z funkcjonowaniem w współczesnym świecie robotów. Problem wynika chociażby z braku definicji tych obiektów. Prawo musi tu wprowadzić odpowiednie regulacje dla większej grupy przedmiotów, zatem definicja staje się niezbędna.

Kamil Mamak skupił się na czterech, wymienionych niżej, grupach robotów:

– samochody bez kierowcy,

– roboty chirurgiczne,

– protezy (w tym ortezy i egzoszkielety)

– roboty pielęgnacyjne.

Pojawianie się w przestrzeni człowieka powyższych urządzeń, wydaje się być kwestią niezbyt odległą w czasie. Dlatego powstaje natychmiastowa konieczność stworzenia prawa, które będzie regulować aspekty związane z funkcjonowaniem robotów, takie jak zdrowie i bezpieczeństwo użytkowników, odpowiedzialność za produkt, kwestie własności intelektualnej, prywatność i ochronę danych a także możliwość zawierania umów. Muszą więc powstać akty prawne, które będą odnosić się do każdej możliwej konsekwencji działania robota.

Roboty mogą znacząco wpłynąć na zwiększenie poziomu bezpieczeństwa, zapewnić precyzję działania lub ułatwić życie osobom niepełnosprawnym. Każda z wymienionych wyżej grup urządzeń ma szansę wyeliminować pewne ludzkie niedoskonałości, zastępując je opracowanymi z góry działaniami. Wiąże się z tym jednak wiele problemów natury prawnej jak i etycznej. Już pojawiają się pytania o odpowiedzialność za błędy powstałe w wyniku wprowadzenia tych urządzeń. Nie pozostaje również bezzasadne pytanie o sposoby kontrolowania pracujących robotów. Ważnym aspektem tworzenia nowych regulacji prawnych jest również wyznaczenie granic używania nowych technologii.

Prawo staje przed trudnym zadaniem uregulowania wszelkich aspektów związanych z wprowadzaniem nowych technologii. Musi nie tylko stworzyć nowe akty prawne. lecz również dostosować je do Karty praw podstawowych Unii Europejskiej.

Więcej informacji odnaleźć można na stronie http://www.robolaw.eu.

24 spotkanie – protezy systemu poznawczego

http://www.reddit.com/r/IAmA/comments/2d8s4a/iama_roboticsai_professor_ama/Kolejne spotkanie grupy badawczej odbyło się 19 lutego. Jak zwykle gościły nas przyjazne mury Akademii Ignatianum.

W spotkaniu uczestniczyli:

  1. K. Czarnecki
  2. P. Gumułka
  3. R. Janusz
  4. R. Krzanowski
  5. P. Polak
  6. A. Sarosiek
  7. W. Zasada

Tym razem spotkanie miało zupełnie inny przebieg niż zazwyczaj. Na skutek wydarzeń losowych grupa zajęła się tematem, który nie miał pojawić się na tym zebraniu. Zastępczy i krótki referat wygłosiła Anna Sarosiek. Poruszał temat nowych narzędzi, których zadaniem jest rozszerzanie układu poznawczego.

Przełom XX i XXI wieku przyniósł niebywały rozwój technologiczny. Nowe narzędzia stały się dostępne dla każdego człowieka. Komputery, telefony, dostęp do ogólnoświatowej sieci komputerowej, sprawił, że zaczęły się zmieniać sposoby funkcjonowania w rzeczywistości. Pociągnęło to za sobą inne zmiany. Mianowicie, kognitywne umiejętności człowieka uzyskały niespotykaną dotychczas możliwość rozwijania się. Dostęp do narzędzi precyzyjnie badających świat zewnętrzny oraz zewnętrznych repozytoriów wiedzy, nieodwołalnie zmienił sposób działania człowieka we własnym środowisku.

Po referacie wywiązała się bardzo ciekawa dyskusja. Przede wszystkim, została poświęcona rozważaniom nad przyszłością człowieka uzależnionego od zewnętrznych instrumentów. Temat ten niewątpliwie był już niejednokrotnie podejmowany, jednak dyskusja grupy skupiła się nie tylko na często poruszanym problemie, takim jak niebezpieczeństwo ludzkości determinowanej przez technologię. Rozważano przede wszystkim etyczne aspekty użycia narzędzi. Część dyskusji poświęcono narzędziom jako protezom systemu kognitywnego, czyli elementom dodatkowym, które usprawniają działanie ludzkiego umysłu. Pojawił się również temat rozszerzonego umysłu, który zakłada, że człowiek jest predysponowany do łączenia się z zewnętrznymi narzędziami w aktach poznania. Obecni na spotkaniu starali się również dociec, w jaki sposób tworzą się połączenia między niematerialnym umysłem a fizycznym światem.

Ciekawym ujęciem tego problemu jest poniższy post, poświęcony sztucznej, odczuwającej dłoni.