II Konferencja „Filozofia w informatyce”

17-18 listopada 2016 r. odbędzie się w Krakowie II Konferencja z cyklu „Filozofia w informatyce”. Tematem  przewodnim konferencji jest  Informatyczny świat a filozofia. Konferencja jest zorganizowana przez Wydział Filozoficzny UPJPII w Krakowie. Poprzednia konferencja z tego cyklu odbyła się na Politechnice Warszawskiej w roku 2015. Konferencje mają za zadanie scalać różne środowiska zajmujące się refleksją nad informatyką i służyć rozwojowi filozofii informatyki. Organizatorzy mają nadzieję, że zapraszając specjalistów z różnych dziedzin konferencja się do rozwoju badań interdyscyplinarnych związanych z informatyką. Konferencja jest otwarta na uczonych spoza Polski, dlatego część wystąpień i publikacji może zostać przedstawiona w języku angielskim.

W dotychczasowych dyskusjach wokół filozofii w informatyce wyłoniła się pewna grupa tematów, którą chcielibyśmy zaproponować jako punkt wyjścia do dalszych dyskusji, ale zachęcamy również do przedstawiania propozycji rozszerzających tą tematykę:

  1. Informacja i obliczalność – pojęcia fundamentalne
  2. Metodologiczne wyzwania współczesnej informatyki
  3. Ontologiczne i epistemologiczne zaangażowania informatyki
  4. Zagadnienia etyczne i prawne w informatyce
  5. Informatyczne aspekty nauk szczegółowych (biologia, fizyka, chemia, astronomia, psychiatria, psychologia, kognitywistyka, lingwistyka i inne).
  6. Filozoficzne aspekty technologii informacyjnych

Informacje o konferencji można również znaleźć na stronie internetowej: http://calculemus.org/fi2/. Pytania w spawie konferencji prosimy kierować do sekretarza konferencji (phil.computing@upjp2.edu.pl).

set-top-boxes-828550_960_720


The 2nd Conference on „Philosophy of  Computing and Information”  will be held  from the 17-18 November, 2016, in Cracow, Poland. The Conference is organized by the Department of Philosophy of Papal University of John Paul II in Cracow. The 1st Conference took place at Warsaw Polytechnic in 2015 (http://calculemus.org/fli/).  The conference will focus on certain problems that have emerged as fundamental to the philosophy of computing. These include:

  • Informatics and computability – fundamental problems
  • Methodological challenges of computing
  • Ontic and epistemic aspects of computing and information
  • Ethical and legal aspects of computing and information technologies
  • Computing aspects of specific sciences such as biology, physics, chemistry, astronomy, psychiatry, psychology, cognitive science, linguistics, etc.
  • Philosophical aspects of computing and information technologies.

The conference organizers are always open to new ideas and proposals for new topics are strongly encouraged.

The conference will provide a great opportunity for the philosophers and scientists in diverse fields to present their research and includes keynote speakers, presentations and opportunities for networking and discussions. The conference is open to participants from outside Poland and while most of the presentations will be in Polish, the presentations and publications in English are also accepted.

Visit the conference website (http://calculemus.org/fi2/)  for more information. Questions about the conference or inquiries  may be sent to the conference secretary (phil.computing@upjp2.edu.pl).

fi2logo

Konferencja Machine Ethics and Machine Law

W dniach 18-19 listopada, w Krakowie, odbędzie się konferencja poświęcona badaniom kwestii etycznych i prawnych związanych z sztucznymi systemami.

Celem konferencji jest przedstawienie różnych perspektyw: filozofii i etyki, prawa, robotyki i kognitywistyki. Organizatorzy konferencji wyrażają nadzieję, że wymiana idei między naukowcami z różnych dziedzin może poszerzyć zagadnienia dotyczące moralnego i prawnego wymiaru sztucznej inteligencji oraz pozwoli na współpracę.

hand-697264_1280.png

Strona konferencji znajduje się pod adresem :

Machine Ethics and Machine Law

 

 

 

 

 

37. spotkanie – Filozofia prawa karnego w obliczu rozwoju technologii

smartphone-569515_1280W ostatnim miesiącu roku akademickiego odbyło się ostatnie, przed przerwą wakacyjną, spotkanie. Dotyczyło ono bardzo aktualnego tematu – zastosowania prawa karnego do najnowszych wytworów technologii.

Referat zatytułowany Filozofia prawa karnego w obliczu rozwoju technologii przedstawił Kamil Mamak.

Prawo karne zajmuje się patologiami życia społecznego. Wśród przedmiotu jego zainteresowania jest więc zarówno człowiek jak społeczeństwo, którego jest częścią.  Tak określony przedmiot zainteresowania prawa karnego podlega ciągłym przemianom. Czynnikiem, który w sposób kluczowy determinuje kierunek zmian jest technologia. Rozwój technologii sprawił, że pojęcia, które stały u podstaw nowożytnych instytucji prawnych utraciły, przynajmniej częściowo, swoje pierwotne znaczenie. „Miejsce popełniania przestępstwa”, „zatarcie skazania”, „ anonimowość uczestników procesu” to tylko przykłady konstrukcji, które w obliczu rozwoju technologicznego muszą zostać przemyślane na nowo. Wystąpienie stanowiło przegląd przez niektóre z zaobserwowanych zmian oraz zawierało próbę znalezienia mechanizmu pozwalającego na efektywniejszą interwencję w obliczu zachodzących zmian.


legalny-komputerowy-sdziego-pojcie-robot-z-moteczkiem-d-ilustracja-69719762-copy

Philosophy of criminal law in the face of the development of technologies

The last meeting before the summer break took place at 29. June. There was concerned a very current topic – the application of criminal law to the latest products of technology.

A lecture Philosophy of criminal law in the face of the development of technologies introduced Kamil Mamak.

Criminal law  is dealing with pathologies of social life. Among the object of its interest is  a man and the society he is a part. So determined subject of law interest is constantly changing. The technology is a crucial factor determining the direction of changes. The development of technology caused that basic concepts essential for the modern legal institutions have lost, at least partially, their original meaning. „Place of committing a crime”, „expungement”, „anonymity of participants in the process” are just examples of the conceptual compounds  and must be rethought because of the technological development. Speech was the result of research conducted by some of the observed changes and it included an attempt to find a more effective mechanism to intervene up against changes.

35. Ontologicznie zaangażowana teoria informacji – szkic grubą kreską (część 1)

Kolejne spotkanie grupy informatycznej odbyło się 20 kwietnia 2016 r. Referat pt. Ontologicznie zaangażowana teoria  informacji  – szkic grubą kreską wygłosił Krzysztof Turek. W spotkaniu uczestniczyli:

  1. Krzysztof Turek
  2. Robert Janusz
  3. Roman Krzanowski
  4. Paweł Polak
  5. Kamil Trombik

Autoreferat

Pojęcie informacji w filozofii klasycznej jest ściśle związane z pojęciem idei Platońskich oraz formy arystotelesowskiej. Z kolei istnieje ścisły związek, o ile nie identyczność, formy i struktury, skąd wynika, że kluczem do filozofii informacji jest triada pojęć: forma – struktura – informacja. Związek ten dostrzegany jeszcze w filozofii scholastycznej, nie pojawia się już w empiryzmie, który stopniowo staje się dominującym nurtem w filozofii przyrody, a później filozofii nauki; zostaje dopiero na nowo odkryty w latach 70. ubiegłego stulecia.
Pojęcie struktury stanowi podstawę dominującego obecnie nurtu filozofii nauki – realizmu strukturalnego. Istnieją dwie jego odmiany: strukturalizm epistemologiczny i ontyczny. Zwolennicy obu podejść twierdzą, że tym co jest nam dostępne w poznaniu rzeczywistości są struktury. Jednakże o ile epistemologiczny realizm stwierdza, że struktury wiążą siecią relacji wymykające się naszemu poznaniu obiekty rozumiane na wzór kantowskich rzeczy w sobie (noumenonów) , to ontyczny realizm strukturalny zaprzecza istnieniu tego typu rodzaju bytów, przypisując status istnienia jedynie strukturom.

Celem autora jest sformułowanie dobrze ugruntowanej ontologicznie teorii informacji, co pociąga za sobą konieczność zdefiniowania ontologii na gruncie której teoria ta będzie rozwijana. Punktem wyjścia w dla tego projektu jest pojęcie ontologii stosowane w informatyce, które oznacza zapis struktury pojęć danej dziedziny wiedzy. Pojęcie to autor zilustrował za pomocą prostej ontologii zespołu zdarzeń „W Tawernie u Luigiego” oraz przeprowadził dyskusję zdań, które mogą i które nie mogą być w tej ontologii zinterpretowane.

melonW kolejnym przykładzie autor przedstawił ontologię skonstruowaną na gruncie dynamiki Newtonowskiej potrzebną do poprawnej odpowiedzi na pytanie: dlaczego melon o masie 1 kg leżący na stole nie porusza się w dół, chociaż działa na niego siła grawitacji. Struktura tej ontologii zawiera około 70 elementów i tym faktem autor tłumaczył ogromne problemy studentów z poprawną odpowiedzią na to zdawałoby się proste pytanie. Przestawione przykłady wywołały żywą dyskusję i w związku z tym postanowiono przełożyć kontynuację referatu na kolejne spotkanie.

 

Prelegent zobowiązał się na nim rozwinąć swoją koncepcję ontologii opartej na strukturze domen ontologicznych stanowiących rozszerzenie pojęcia domeny ontologicznej stosowanego w informatyce oraz zinterpretowania na tej ontologii kilku pojęć związanych z pojęciem informacji.

34. spotkanie – socjologia a wnioskowanie z dużych danych

Podczas drugiego marcowego spotkania Radosław Michalski (Politechnika Wrocławska) gościnnie wygłosił referat pt. „Blaski i cienie wnioskowania z dużych danych podczas analizy procesów społecznych”.

big-data-1084656_640Podstawowe pytanie, na które poszukujemy odpowiedzi brzmi: czy posiadanie dużych danych czyni nas bardziej świadomymi w kontekście wnioskowania o procesach społecznych? Pytanie to stało się punktem wyjścia dla referatu, w którym podjęto najpierw próbę uściślenia czym są popularne ostatnio „duże dane” (Big Data), a następnie przeprowadzona została analiza metodologiczna dotycząca zastosowań informatycznych narzędzi operujących na takich danych w badaniach socjologicznych. Zagadnienie to poddane zostało interesującemu krytycznemu ujęciu.

Autoreferat

Tematyka referatu dotyczyła fenomenu wnioskowania z dużych danych, często pozyskiwanych w sposób zautomatyzowany (systemy informatyczne portali społecznościowych, operatorów telekomunikacyjnych itp.). Dysponując ogromnymi możliwościami zdobywania tego typu danych, wiele dziedzin nauki, w tym tzw. obliczeniowe nauki społeczne (ang. computational social science) bardzo chętnie wykorzystują je do wnioskowania o różnych aspektach zachowania człowieka. Należy jednak zadać sobie pytanie czy aby na pewno wnioski płynące z analizy wycinka pozyskanej rzeczywistości pozwalają na generalizowanie i uogólnianie. Celem referatu było porównanie możliwości płynących z analizy tak dużych zbiorów danych z typowym podejściem socjologicznym (ankietowanie, obserwacja a następnie wnioskowanie) oraz przedstawienie wyzwań stojących obecnie przed obliczeniowymi naukami społecznymi zanim wszyscy zachłyśniemy się dostępnością ogromnych zbiorów danych.

 

W spotkaniu uczestniczyli:

  1. Radosław Michalski
  2. Robert Janusz
  3. Paweł Polak
  4. Kamil Mamak
  5. Kamil Trombik
  6. Piotr Gumułka

Lights and Shadows of Inference from Big Data in the Analysis of Social Processes

During the second March meeting, Radoslaw Michalski (Wroclaw University of Technology), gave a guest lecture „Lights and Shadows of Inference from Big Data in the Analysis of Social Processes.”

Big-Data1

The lecture was starting with the question: is Big Data making us more aware of social processes? The speaker attempted clarify what are the recently popular Big Data. Next, he conducted methodological analysis on the application of information technology tools operating on such data in sociological research. This problem has been subjected to interesting critical approach.

The lecture concerned the phenomenon of an inference from Big Data, frequently obtained in an automated way (e.g. IT systems, social networking, telecommunications operators, etc.). In many fields of science, including the computational social sciences,  we have great possibilities to gain this type of data. They allow us to use them to apply them for various aspects of the human behaviour. However, we should ask ourself: are we sure, that conclusions from the analysis of the acquired segment of the reality allow us to generalise and summarise? The purpose of lecture was to compare opportunities arising from the analysis of such large data collections with a typical sociological approach (surveys, observation, inference). The speaker also presented challenges currently facing computational social science and the danger of the availability of large datasets.

 

 

 

33. spotkanie – Sztuczna inteligencja jako mit?

Dnia 10 marca Anna Sarosiek wygłosiła referat pt. „Sztuczna inteligencja jako mit”.

Źródło: Pixabay CCo Public Domain

Źródło: Pixabay CCo Public Domain

Prelegentka przedstawiła podstawowe filozoficzne ujęcia mitu i skonfrontowała je z programem badań zwanym „sztuczną inteligencją”. Wskazane zostały te elementy filozofii i ideologii sztucznej inteligencji, które wykazują cechy charakterystyczne dla mitu.

Autoreferat

Pojęcie mitu użyte do opisania programu Sztucznej Inteligencji nie jest tu ani metaforą ani figurą retoryczną. Mitologia i związane z nią myślenie mityczne wciąż funkcjonuje we współczesnym świecie: w potocznym myśleniu, w kulturze i sztuce, a co najważniejsze – w nauce. w trakcie prelekcji zostały przedstawione przykłady oddziaływania mitologii na naukę i interpretacje naukowe. Referat przedstawił też funkcjonowanie mitu w historii. Starał się pokazać, jak  mit wywiera wpływ na myślenie współczesnego człowieka. Na podstawie wniosków wypływających z refleksji nad współczesnymi opowieściami, przedstawione zostały odwieczne, mityczne idee związane z fundamentem badań nad inteligentnymi maszynami. Idea SI została zaprezentowana jako spadek starej mitologii. Referat próbował przekonać, że prace nad programem SI opierają na przekonaniu, że człowiek może wykazać się zdolnościami niemalże boskiej kreacji. Równie mocno jest pewien, że potrafi stworzyć herosa, silniejszego i inteligentniejszego niż jego twórca. Podobnie też, jak większość mitów, badania SI opierają się na projektowaniu przyszłości. Mit objawia się również w wiecznym niezadowoleniu; jakichkolwiek maszyn nie zbudujemy, nie osiągniemy celu, który założyliśmy. W potocznym zaś myśleniu o SI, dochodzą do głosu marzenia o nadchodzącej złotej erze inteligentnych systemów,  jak również lęk przed potęgą i siłą myślących maszyn.


Artificial intelligence as a myth

The concept of myth is used here to describe a program of Artificial Intelligence. It is not a figure of speech. Mythology and mythical thinking still operate in the modern world. They exist in the current thinking,the art and the culture. Above all they are functioning in science. Examples of the impact of mythology on science and its interpretations were shown. The speech also presented the functioning of the myth in the history end affect those effect can have on the modern thinking. On the basis of the conclusions on modern myths, mythical ideas of research on AI were presented. The idea of AI was delivered as an influence of the old mythology. The speech considered work on the SI as based on the belief that a human has completed the abilities of divine creation or created a Hero, which will be stronger and smarter than its creator. Similarly, like most myths, the field of AI is based on the future design. As also, the myth is manifested in the continual dissatisfaction – any machine – is not achieving the goal we set up. Likewise, in everyday thinking about the AI, dreams of the coming golden era of intelligent systems come to, as well as the fear of the power and force of thinking machines.

32. spotkanie – O rozumieniu pojęcia „informacja” w biologii molekularnej

25 lutego 2016 r. odbyło się kolejne spotkanie. Referat pt. „O rozumieniu pojęcia «informacja» w biologii molekularnej” wygłosił gościnnie Radosław Siedliński (Polsko-Japońska Akademia Technik Komputerowych, Warszawa).

W trakcie referatu omówiono związki pojęcia informacji z podstawowymi pojęciami współczesnej biologii molekularnej. Dziedzina ta jest doskonałym przykładem przenikania pojęć i metod informatycznych do podstaw teoretycznych przyrodoznawstwa.

Autoreferat

Wystąpienie dotyczyło prezentacji rozmaitych rozumień pojęcia „informacji” w biologii współczesnej. Analizowane były także konteksty użycia tzw. „information talk” – powszechnego w naukach o życiu używania siatki pojęciowej powiązanej ściśle z pojęciem informacji (jej kodowania, modyfikowania, kopiowania itp.). Omówiono historyczny kontekst pojawienia się „informacjocentrycznego” języka w biologii i jego związki z ukształtowaniem się nowoczesnej biologii molekularnej wraz z charakterystycznym dla niej genocentryzmem. Ponadto przedstawiono problemy związane z poszukiwaniem niekontrowersyjnej definicji terminu „informacja biologiczna”, dwa rozumienia tejże (kauzalne vs. semantyczne), jak również kwestię intencjonalności bioinformacji.

Główne punkty odczytu dotyczyły:

dna-163466_1280

CC0 Pixabay

a) identyfikacji problemów związanych z redukowaniem informacji relewantnej biologicznie wyłącznie do informacji genetycznej,

b) wskazania możliwie pełnej teorii bioinformacji (w tej roli zaproponowano E. Jablonki koncepcję czterech szlaków przekazywania informacji biologicznej).

Na koniec wspomniano także o konstytuowaniu się w biologii nowego paradygmatu badawczego – biologii systemów.



The Meaning of the Concept „Information” in Molecular Biology

The speech concerned different understandings of the concept „information” in modern biology. There were also analysed contexts of widespread using in life sciences the so-called „Information Talk” – the conceptual network strictly related with the concept of information (coding, modifying, copying, etc.). The historical context of the emergence of „info-centric” language in biology was discused as well as its compounds with its characteristic genocentrism, which is forming in modern molecular biology. Furthermore, there are problems related to the search for non-controversial definition of the term „biological information”. The most important are two of that understanding: causal vs. semantic, as well as the issue of intentionality bio-inf
ormation.

Main pointsof reading concerned :

CCo Pixabay

CCo Pixabay

a) the identification of problems associated with reduction of biologically -relevant information  to genetic information exclusively,

b) an indication bio-information theory as complete as possible (E. Jablonka proposed the concept of the four pathways of biological information).

At the end, there was also mentioned the constitution of a new paradigm in biology research –  systems biology.

31. spotkanie – Wpływ środowiska na systemy uczące się

źródło: Wikipedia

źródło: Wikipedia

Wykład, który wygłosił P. Gumułka, został poświęcony na przedstawieniu systemów uczących się w kontekście środowiska. Wstęp stanowiło zapoznanie uczestników z definicjami pojęć oraz omówienie przykładów: środowiska generowanego cyfrowo, środowiska rzeczywistego oraz systemów uczących się. Następnie został poddany analizie sposób uczestnictwa systemów uczących się w środowisku. Zaprezentowano problematykę związaną z systemami pośredniczącymi – interfejsami. Zakończenie stanowiło omówienie związków między czasem i przestrzenią wewnątrz i na zewnątrz środowiska generowanego cyfrowo. Ciekawym tematem do dyskusji okazało się zagadnienie transcendencji w kontekście środowiska generowanego cyfrowo.

Wykład wywołał interesującą dyskusję na temat analogii między Światami Generowanymi Cyfrowo a Światem Rzeczywistym, oraz na temat możliwych kierunków rozwoju badań. (Autoreferat)

 

Spotkanie odbyło się 27 stycznia.
Uczestnicy:
P. Gumułka
R. Janusz
R. Krzanowski
P. Polak
K. Trombik
W. Zasada


 

Role of environment on self-learning systems

Group met on January 27.

Penalty_shootout_at_the_AIBO_Robosoccer_competition2

źródło: Wikipedia

Subject of lecture was to present concept of self-learning systems in context of environment. Introduction was dedicated to accustom participants with definitions and examples of computer-generated environment, real environment, and self-learning systems. Next part was about possible participation of self-learning systems in different environments. Using of proxy systems in interaction with environment, that is to use interfaces, was main point presented. Lecture ended with presentation of relations between time and space inside and outside of computer-generated environment. Interesting discussion arose about concept of transcendence in context of computer-generated environment.

After lecture there was some time for interesting discussion about parallels between real environment and computer-generated ones and possible next steps to take in research in that field.

Zaproszenie na konferencję: Technologiczno-społeczne oblicza XXI wieku

konferencja_AGH_logo

(c) organizatorzy konferencji

W dniach 3-4 marca 2016 r. w Akademii Górniczo-Hutniczej w Krakowie zostanie zorganizowana konferencja „Technologiczno-społeczne oblicza XXI wieku”.

Celem konferencji […] jest dyskusja nad społecznymi i kulturowymi zjawiskami, mającymi swój początek w XXI wieku, powstającymi na styku nowoczesnych technologii (również cyfrowych) i działalności społeczno-kulturowej człowieka. Zależy nam na podejściu prospektywnym, próbach diagnozy obecnej sytuacji i propozycjach czy wnioskach formułowanych z myślą o przyszłości. [z materiałów organizatorów]

Termin przyjmowania zgłoszeń: 31 stycznia 2016 r.

Strona poświęcona konferencji


 

The interdisciplinary conference concerning technological impact on society and cultural environment will be held in Krakow March, 3-4 at the AGH University of Science and Technology. The significance of computing for modern society and the philosophical implications of these technologies will be discussed.

Deadline for submissions: January, 31.

Visit event website.

 

 

30. spotkanie – Ontologia informacji. Wybrane idee Krzysztofa Turka. cz.2

images-2Kolejne spotkanie odbyło się 16 grudnia.

Poświęcone zostało, ponownie, ontologii informacji. Roman Krzanowski kontynuował swój wykład, przedstawiając aktualne modele teorii w ujęciu Stoniera, Hellera i Turka. W swoim referacie rozpatrywał przede wszystkim informację jako strukturę. Informacja, poza materią i energią miałaby być, w tym ujęciu, trzecim najważniejszym elementem natury. Mimo, że taka teoria zakłada pewien informacyjny redukcjonizm, mogłaby zawęzić pole badań i skierować rozważania w określonym kierunku badania pojęcia informacji

Mieliśmy przyjemność gościć na spotkaniu Krzysztofa Turka, który wyjaśnił część aspektów swojej teorii. Wyjaśnił strukturę informacji, jako podzbiór danego zbioru form, które można zredukować do struktur. W tym ujęciu informacja odpowiadać miałaby za układ danej liczby zbiorów i relacji w świecie.

Zarówno obecność Krzysztofa Turka, jak i sam wykład wywołały ciekawą dyskusję na temat pojęcia strukturalizmu jako koniecznego zawężenia badań, różnic między strukturą a modelem a także możliwych badań relacji między strukturami.

Uczestnicy:

  1. R. Krzanowski
  2. R. Janusz
  3. K. Turek
  4. A. Sarosiek
  5. K. Trombik
  6. P. Gumułka
  7. P. Polak

Towards a Formal Ontology of Information. Selected Ideas of Krzysztof Turek

 

imagesThe next meeting took place on 16 December.

It was dedicated to Ontology of Information again. Roman Krzanowski continued his lecture. He presented current models of theory in approach of Stonier, Heller, and Turek. Mainly, in his lecture he dealt an information structure. In this sense, information would be the third most important element of nature beyond matter and energy. Despite the fact that such approach assumes a certain informational reductionism it could narrow the field of research. The reductionism of the exploration of information can also redirect considerations in a certain direction.

We had the pleasure to host Krzysztof Turek at the meeting. He explained some aspects of his theory. He presented the structure of information as a subset of set of forms, which can be reduced to structures. In this perspective information would comply with a number of collections and relations in the world.

The presence of Krzysztof Turek and the lecture caused an interesting discussion on the concept of structuralism as a necessity of research, possibility of studies on relations between structures as well as differences between the structure and the model.